Hoe geef je de Limburgse taal en cultuur een betekenisvolle plek in het onderwijs? Om onderwijsprofessionals daarbij te ondersteunen is Fontys Educatie gestart met de nieuwe cursus Limburgse taal en cultuur in ’t óngerwies. Deelnemers ontwikkelen tijdens het traject direct toepasbaar lesmateriaal voor hun eigen onderwijspraktijk en dragen zo bij aan het versterken van de positie van het Limburgs in het onderwijs.
De cursus sluit aan bij de ambitie van de provincie Limburg om de Limburgse taal verder te versterken. In een zogenoemde learning design studio werken deelnemers samen aan lessen, lessenseries of projecten rond Limburgse taal en cultuur. Die worden vervolgens in de praktijk getest, geëvalueerd en verder verbeterd.
Meer aandacht voor meertaligheid
De maatschappelijke en wetenschappelijke aandacht voor meertaligheid groeit. Ook in Limburg klinkt steeds vaker de oproep om de streektaal zichtbaarder te maken in het onderwijs. In een recente uitzending van lokale omroep Mijnstreek Vandaag benadrukte Fontysdocent en meertaligheidsexpert Frits Criens dat het regelmatig schakelen tussen talen de ontwikkeling van kinderen kan stimuleren. Volgens hem zorgt het wisselen tussen Nederlands en Limburgs voor extra verbindingen in de hersenen, wat onder meer kan bijdragen aan creativiteit en taalontwikkeling.
In dezelfde uitzending werd aandacht besteed aan een belangrijke vraag: hoe zorg je ervoor dat ook kinderen die niet met het Limburgs zijn opgegroeid zich welkom voelen? Volgens de betrokken experts hoeft aandacht voor Limburgs en inclusiviteit elkaar niet uit te sluiten. Juist door leerlingen kennis te laten maken met verschillende talen en taalvarianten kunnen begrip, betrokkenheid en onderlinge samenhang worden versterkt.
Die ontwikkeling is ook zichtbaar op scholen. Docent Frans Melanie Meijers geeft aan dat zij op school in principe Nederlands spreekt met leerlingen, terwijl Limburgs vooral een plek heeft in het contact met collega’s. De groeiende aandacht voor meertaligheid zorgt volgens haar voor nieuwe gesprekken over de rol die het Limburgs in het onderwijs kan spelen én hoe leerlingen hiervan kunnen profiteren.
Lees verder onder de video.
Voor kinderopvang tot hbo
De cursus is bedoeld voor een brede groep onderwijsprofessionals: van medewerkers in de kinderopvang en peuteropvang tot leraren in het primair onderwijs, voortgezet onderwijs, mbo en hbo. Ook studenten van lerarenopleidingen kunnen deelnemen. Je hoeft geen expert in de Limburgse taal of cultuur te zijn. Nieuwsgierigheid, creativiteit en de bereidheid om te experimenteren met onderwijsontwerp zijn belangrijker.
Tijdens de bijeenkomsten verdiepen deelnemers zich onder meer in taal- en cultuurbewustzijn, meertaligheid, didactiek en wet- en regelgeving rond het Limburgs in het onderwijs. Daarbij wordt samengewerkt met organisaties als ’t Hoes veur ’t Limburgs, Levende Talen Limburgs en verschillende afdelingen van Veldeke Limburg.
Direct toepasbaar in de praktijk
Een belangrijk uitgangspunt van de cursus is dat deelnemers onderwijs ontwikkelen dat direct inzetbaar is. Denk aan een projectweek over Limburgse identiteit, een keuzevak Limburgs of lessen waarin leerlingen leren zich voor te stellen en gesprekken te voeren in het dialect van hun eigen omgeving.
Na afloop beschikken deelnemers over concreet lesmateriaal, meer expertise op het gebied van Limburgse taal en cultuur en een netwerk van collega’s die zich inzetten voor Limburgs in het onderwijs.
De cursus Limburgse taal en cultuur in ’t óngerwies is onlangs gestart in september 2026. Heb je interesse om in de toekomst deel te nemen? Neem dan contact op om te informeren naar de mogelijkheden voor een volgende cursusgroep.
